Een boodschap uit het hart... (part 2)

Op 1 april werd mij een nieuwsbericht voorgelegd dat allerminst als een grap aanvoelde. Integendeel—het voelde als een harde confrontatie met het feit dat zelfs in 2026 de verantwoordelijkheden die gepaard gaan met diergeneeskunde nog steeds niet altijd ernstig worden genomen.

NVWA-IOD houdt dierenarts en gebitsverzorgers aan

Volgens een bericht van de NVWA-IOD (de inlichtingen- en opsporingsdienst van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit), een gespecialiseerde afdeling die ernstige overtredingen onderzoekt, werden op donderdag 26 maart een dierenarts en drie gebitsverzorgers aangehouden.

De dierenarts wordt ervan verdacht verdovingsmiddelen te hebben verstrekt aan de gebitsverzorgers, die deze middelen vermoedelijk gebruikten tijdens tandheelkundige ingrepen bij paarden. Dergelijke handelingen—zowel het toedienen van sedatie als het uitvoeren van bepaalde tandheelkundige procedures—zijn wettelijk voorbehouden aan dierenartsen. Het overtreden van deze regels is dan ook niet alleen onethisch, maar strafbaar. URL: NVWA-IOD houdt dierenarts en gebitsverzorgers aan. 

Vertrouwen is goed, begrijpen is beter

Met dit bericht willen we geenszins alle niet-dierenartsen binnen de paardensector over één kam scheren. Wat we wél willen, is bewustwording creëren bij paardeneigenaars. Bewustwording over hoe belangrijk het is om kritisch na te denken over wie je vertrouwt met de zorg voor je paard.

Een positieve ervaring van iemand op stal betekent niet automatisch dat diezelfde aanpak correct of veilig is. Vertrouwen mag nooit blind zijn. Stel vragen. Observeer. Denk na over hoe jouw paard behandeld wordt—zeker binnen de tandheelkunde, waar precisie en kennis essentieel zijn.

Waar moet je op letten tijdens een bezoek van de paardentandarts? 

Sedatie is geen luxe, maar een noodzaak 

Prioriteit één is altijd veiligheid: die van jezelf, van je paard en van de behandelende dierenarts. Paarden zijn vluchtdieren. Een tandheelkundige behandeling is voor hen geen neutrale ervaring, maar vaak een stressvolle en bedreigende situatie. We kunnen hen niet uitleggen wat er gebeurt, noch waarom ze stil moeten blijven staan.

Daarnaast is de anatomie van de paardentand complex en tegelijkertijd kwetsbaar. Het dentine—dat de onderliggende structuren beschermt—is bijzonder gevoelig. Onzorgvuldig of te agressief vijlen kan onherstelbare schade veroorzaken, met pijn en complicaties tot gevolg.

Een rustige, gecontroleerde omgeving is dus cruciaal. Sedatie helpt om het paard zo stil mogelijk te houden, waardoor nauwkeurig en veilig gewerkt kan worden.

En minstens even belangrijk: sedatie mag uitsluitend worden toegediend door een dierenarts. Alleen zij beschikken over de nodige opleiding om risico’s correct in te schatten. Wanneer een onbevoegd persoon sedatie toedient en er gaat iets mis, staat u bovendien juridisch en verzekeringstechnisch volledig in de kou.

Een diagnose stellen is meer dan "even kijken"

Een correcte diagnose begint bij optimaal zicht. Dat lijkt vanzelfsprekend, maar in de praktijk wordt dit nog te vaak onderschat.

Is de mond grondig gespoeld zodat voedselresten het zicht niet belemmeren?
Wordt er gebruik gemaakt van een spiegel of camera?
Is er voldoende verlichting aanwezig?

Het klinkt simpel, maar zonder deze basisvoorwaarden is een grondige evaluatie onmogelijk. Niemand zou een humane tandarts vertrouwen die geblinddoekt werkt—waarom zouden we dat bij onze paarden wel accepteren?

Op sociale media circuleren regelmatig video’s waarin tandheelkundige handelingen worden uitgevoerd terwijl de behandelaar nauwelijks zicht heeft in de mond en zelfs naar de buitenkant van het hoofd kijkt. Stel je voor dat een tandarts met een boor richting jouw mond beweegt zonder te kijken… Vluchten zou uw eerste reflex zijn.

Verslaglegging: de sleutel tot duurzame zorg

Veel tandproblemen ontwikkelen zich langzaam. Net daarom is het essentieel om de evolutie van het gebit nauwkeurig op te volgen.

Een gedetailleerde verslaggeving maakt het mogelijk om veranderingen tijdig te detecteren en indien nodig preventief in te grijpen. Dit voorkomt niet alleen grotere problemen, maar vermindert ook de noodzaak voor ingrijpende behandelingen.

Preventie is en blijft het hoogste doel van elke goede arts. Het levert misschien minder spectaculaire beelden op dan een drastische “voor-en-na”, maar het maakt op lange termijn een wereld van verschil voor het welzijn van het paard.

Tot slot

Want achter elke behandeling hoort geen “wauw” te staan… maar een paard dat comfortabel kan eten, bewegen en leven.

FAQ

Waarom is sedatie belangrijk bij paardentandheelkunde?
Sedatie zorgt voor rust, veiligheid en precisie tijdens de behandeling. Ze mag uitsluitend door een dierenarts worden toegediend.

Mag een gebitsverzorger alles zelf uitvoeren?
Nee. Sedatie, diagnose stellen en bepaalde tandheelkundige ingrepen zijn wettelijk voorbehouden aan dierenartsen. (Lees meer hier)

Waarom is het maken van een verslag belangrijk?
Omdat tandproblemen zich vaak langzaam ontwikkelen. Een duidelijk verslag helpt om veranderingen tijdig op te merken en preventief in te grijpen.